Badania i rozwój (B+R)

Na podstawie analizy opracowano projekt innowacyjnej instalacji chłodzenia i wentylacji, który łączył mechaniczne wymuszenie przepływu powietrza z systemem absorpcyjnym suszenia powietrza wykorzystującym zarówno ciepło solarne, jak i odpadowe ciepło z procesu chłodzenia mleka. Projekt obejmował także konstrukcję nowego kalenicowego kanału wywiewnego, usprawnienie wentylacji hali udojowej oraz układ technologiczny budek typu igloo i ekranów ochronnych w cielętniku, mający zapewnić lepsze warunki mikroklimatyczne w sezonach zarówno letnim, jak i zimowym.

Instalacja została wykonana i zamontowana w warunkach rzeczywistych w oborze doświadczalnej hali udojowej fermy w Kołbaczu (woj. zachodniopomorskie), przy wykorzystaniu innowacyjnych komponentów, takich jak absorpcyjna chłodziarka powietrza kierująca osuszone powietrze do poczekalni i hali udojowej. Zainstalowano także aparaturę pomiarową mikroklimatu oraz zmodyfikowano technologicznie cielętnik poprzez zastosowanie grupowych budek igloo i ekranów ochronnych z siatek przeciwwietrznych, co miało poprawić przepływ powietrza i warunki bytowe dla młodych krów.

Po uruchomieniu instalacji system chłodzenia był eksploatowany w sezonie letnim, co pozwoliło na ocenę skuteczności rozwiązań w warunkach realnej hodowli. W ramach badań obserwowano wpływ systemu na mikroklimat pomieszczeń oraz wyniki produkcyjne zwierząt, wykorzystując aparaturę do rejestracji parametrów środowiskowych i biologicznych, co pozwalało zweryfikować efekty osuszania i wymiany powietrza w praktyce.
Analiza wskaźnika THI (Temperature-Humidity Index), uwzględniającego temperaturę i wilgotność względną powietrza, wykazała istotną poprawę warunków mikroklimatycznych w poczekalni oraz hali udojowej objętych projektem. W strefach tych, w okresach podwyższonej temperatury powietrza, próg występowania stresu cieplnego u krów był niższy w porównaniu z obiektem kontrolnym. Zastosowane rozwiązania pozwoliły na ograniczenie stresu zwierząt w kluczowym momencie cyklu produkcyjnego, tj. bezpośrednio przed dojem oraz w trakcie doju. Poprawa parametrów mikroklimatu w poczekalni i hali udojowej sprzyjała spokojniejszemu zachowaniu zwierząt, co ma istotne znaczenie dla ich dobrostanu oraz stabilności procesu udoju.

Na podstawie danych z testów i analiz mikroklimatycznych przygotowano dokumentację i wnioski dedykowane skalowaniu rozwiązania.

Opracowane technologie oraz układy osuszania, które poprawiły warunki bytowe bydła i potencjalnie redukowały straty produkcyjne spowodowane stresem cieplnym, są opisane i gotowe do adaptacji w innych obiektach hodowlanych (młodzież hodowlana, buhajki opasowe), przy uwzględnieniu specyfiki każdego z nich oraz możliwości finansowania takich inwestycji.